ΘΡΙΛΕΡ ΣΤΗ ΜΟΣΧΑ - ΜΗΝΥΜΑ PUTIN ΣΕ WITKOFF, KUSHNER: ΔΥΣΚΟΛΗ Η ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ – ΑΠΕΙΛΗ TRUMP ΣΕ ZELENSKY, Ο ΧΡΗΣΜΟΣ ΜΙ6 ΓΙΑ ΤΟ 2027
ΒΙΝΤΕΟ
Ρώσοι αναλυτές κάνουν ιδιαίτερη αναφορά στο δώρο... με υπονοούμενα του Trump προς τον Putin: Αναμνηστικά νομίσματα με την επιγραφή «Ειρήνη μέσω ισχύος» - Υπό ποια προϋπόθεση θα μπορούσε να υπάρξει πραγματικά πρόοδος στο ουκρανικό
Περίπου 3 ώρες διήρκεσαν οι συνομιλίες του Ρώσου προέδρου, Vladimir Putin με τους ειδικούς απεσταλμένους των ΗΠΑ Steve Witkoff και Jared Kushner στο Κρεμλίνο, σε μια ιδιαίτερα κρίσιμη συνάντηση για το μέλλον της σύγκρουσης στην Ουκρανία, μια και πληροφορίες ήθελαν τους Αμερικανούς διαπραγματευτές να κομίζουν πρόταση του προέδρου Trump για το τέλος του πολέμου.
Από τη Μόσχα δεν υπήρξε - τουλάχιστον έως μεσάνυχτα της 5ης Σεπτεμβρίου - κάποια διαρροή για το περιεχόμενο των συνομιλιών με εξαίρεση την τοποθέτηση του Kirill Dmitriev, ο οποίος έδωσε ένα πρώτο στίγμα κάνοντας λόγο για «σημαντική ειρηνευτική επίσκεψη».
Πλέον, το ενδιαφέρον μεταφέρεται στο Κίεβο όπου και θα έχουν σήμερα 6/9 επαφές με την ουκρανική ηγεσία οι Witkoff, Kushner.
Στον απόηχο της εντολής του για τριήμερη εκεχειρία στις επιθέσεις προς το Κίεβο, ο Putin στις πρώτες του δηλώσεις, αφού μετέφερε τις θερμές ευχές του προς τον Trump, χαρακτήρισε δύσκολη την κατάσταση στο ουκρανικό, αναφέροντας πως θα παρουσιάσει στους Αμερικανούς διαπραγματευτές την οπτική της Ρωσίας.
«Η κατάσταση, φυσικά, είναι δύσκολη και θα πρέπει να την εξετάσουμε σήμερα», δήλωσε ο Putin κατά την έναρξη της συνομιλίας στις 19:55 (ώρα Ελλάδας)...
Πάντως, Ουκρανία και Ρωσία τηρούν μια ιδιαίτερα επιφυλακτική στάση ως προς το σενάριο των διαπραγματεύσεων, με τον πρώην επικεφαλής της ΜΙ6, της βρετανικής υπηρεσίας πληροφοριών να εκτιμά πως οι διαπραγματεύσεις για το τέλος του πολέμου θα πρέπει να αναμένονται εντός του 2027.
Θα συζητήσουμε όλες τις παραμέτρους - Υψηλό το επίπεδο εμπιστοσύνης
Μάλιστα ο Ρώσος πρόεδρος υπογράμμισε ότι σχεδιάζει να συζητήσει με τους Witkoff και Kushner όλες τις παραμέτρους της διευθέτησης του ουκρανικού ζητήματος.
«Σήμερα θα συζητήσουμε όλες τις επιμέρους πτυχές, όλες τις παραμέτρους και, από την πλευρά μας, είμαστε επίσης έτοιμοι να σας ενημερώσουμε για το πώς βλέπουμε εμείς την κατάσταση», σημείωσε ο Putin αναφέροντας πως η Ρωσία αισθάνεται άνετα να συνεργάζεται μαζί τους.
Ο Putin δήλωσε ότι η Ρωσία έχει υψηλό επίπεδο εμπιστοσύνης προς τους Αμερικανούς διαπραγματευτές Steve Witkoff και Jared Kushner ως διαμεσολαβητές στη διευθέτηση του ουκρανικού ζητήματος, σημειώνοντας ότι επαφές αυτού του είδους είναι πάντοτε χρήσιμες και ωφέλιμες ανεξάρτητα από το πώς θα εξελιχθούν στη συνέχεια τα γεγονότα.
«Και εδώ, φυσικά, είναι πολύ σημαντική η ποιότητα της διαμεσολάβησης και η εμπιστοσύνη προς εκείνους που ασχολούνται με αυτήν.
Θέλω να σας πω ότι αισθανόμαστε άνετα να συνεργαζόμαστε μαζί σας και, ασφαλώς, το επίπεδο εμπιστοσύνης από την πλευρά μας κατά τη διάρκεια αυτής της συνεργασίας είναι αρκετά υψηλό», είπε ο Putin απευθυνόμενος στους Αμερικανούς διαπραγματευτές.
.
Καμία επίθεση στο Κίεβο, δεν συμφωνήσαμε σε ευρύτερη εκεχειρία
Σε αυτό το σημείο ο Putin υπογράμμισε ότι ο πρόεδρος Trump δεν σταματά τις προσπάθειές του να συμβάλει στη διευθέτηση του ουκρανικού ζητήματος και ανέφερε ότι η Ρωσική Ομοσπονδία θα κάνει ό,τι εξαρτάται από αυτήν για να διασφαλίσει την ασφάλεια των διαπραγματεύσεων και των Αμερικανών διαμεσολαβητών.
Μάλιστα ο Ρώσος πρόεδρος τόνισε ότι το Κίεβο δημοσίευσε έκκληση για μια ευρύτερη τριήμερη εκεχειρία, όμως η Ρωσία δεν είχε συζητήσει κάτι τέτοιο με την Ουκρανία.
«Οι ουκρανικές αρχές δημοσίευσαν την έκκλησή τους για μια ευρύτερη τριήμερη εκεχειρία, όμως εμείς δεν είχαμε ποτέ συμφωνήσει κάτι τέτοιο μαζί τους», δήλωσε ο Ρώσος ηγέτης, υποστηρίζοντας ότι οι Ένοπλες Δυνάμεις της Ουκρανίας έχουν μειώσει σημαντικά τον αριθμό των πληγμάτων κατά της Ρωσικής Ομοσπονδίας.
«Θέλω να επισημάνω ότι και η ουκρανική πλευρά έχει μειώσει σημαντικά, κατά μία τάξη μεγέθους, τα πλήγματα στο έδαφος της Ρωσικής Ομοσπονδίας, μεταξύ άλλων και κατά της Μόσχας», σημείωσε ο Putin, αναφέροντας πως από τα μεσάνυχτα της 5ης Σεπτεμβρίου δεν έχουν πραγματοποιηθεί πλήγματα κατά της ουκρανικής πρωτεύουσας.
«Από τις 00:00 της σημερινής ημέρας δεν έχουν πραγματοποιηθεί αυτά τα πλήγματα κατά του Κιέβου», σημείωσε ο Putin.
«Το αίτημα αυτό για διακοπή των πληγμάτων κατά του Κιέβου μας διαβιβάστηκε μέσω επίσημων διαύλων, μέσω των υπηρεσιών πληροφοριών και μέσω του υπουργείου Εξωτερικών», επισήμανε ο Putin.
Witkoff σε Putin: Σας μεταφέρω τις καλύτερες ευχές του προέδρου Trump
Από την πλευρά του ο Steve Witkoff απευθυνόμενος στον Ρώσο πρόεδρο υπογράμμισε ότι ο Trump τού ζήτησε να του μεταφέρει τις καλύτερες ευχές του.
Επιπλέον, ευχαρίστησε τον Ρώσο πρόεδρο για την τριήμερη κατάπαυση του πυρός στο Κίεβο, προκειμένου να διεξαχθούν οι διαπραγματεύσεις.
O Witkoff ευχαρίστηκε τον Putin για τη συνάντηση.
«Καταρχάς, κύριε Πρόεδρε Vladimir Putin, σας ευχαριστώ που μας υποδέχεστε σήμερα εδώ», είπε ο Witkoff απευθυνόμενος στον Πρόεδρο.
Ο ίδιος επισκέπτεται τη Ρωσία για όγδοη φορά, ενώ για τρίτη φορά τον συνοδεύει ο επιχειρηματίας και γαμπρός του Προέδρου των ΗΠΑ Jared Kushner.
Ευχαριστίες Witkoff για την απελευθερώση του Robert Gilman
O Witkoff ευχαρίστησε τον Putin για την παράδοση στις Ηνωμένες Πολιτείες του καταδικασμένου πρώην πεζοναύτη των ΗΠΑ Robert Gilman.
«Η οικογένεια του Gilman σάς είναι απίστευτα ευγνώμων για τη συνδρομή σας και για το γεγονός ότι ο Bob Gilman επέστρεψε στο σπίτι του», δήλωσε ο Witkoff.
Ο Trump δήλωσε στις 11 Αυγούστου ότι ο πρώην Αμερικανός πεζοναύτης Robert Gilman, ο οποίος είχε καταδικαστεί στη Ρωσία για επανειλημμένη άσκηση βίας κατά στελεχών των αρχών επιβολής του νόμου, αφέθηκε ελεύθερος και επέστρεφε στην πατρίδα του.
Ο Trump και ο Υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ Marco Rubio εξέφρασαν την ευγνωμοσύνη τους προς τη ρωσική πλευρά για την απόφαση αυτή.
Δικαστήριο στο Voronezh καταδίκασε τον Gilman τον Οκτώβριο του 2024 σε επτά χρόνια και έναν μήνα φυλάκισης, καθώς είχε επανειλημμένα ασκήσει βία κατά Ρώσων στελεχών των αρχών επιβολής του νόμου.
Αξέχαστες οι συνομιλίες μας
Ενδεικτίκό του θερμού κλίματος των συνομιλιών είναι ότι η δήλωση του Witkoff ότι, όταν συνταξιοδοτηθεί, θα θυμάται τις συναντήσεις του με τον Πρόεδρο της Ρωσικής Ομοσπονδίας Vladimir Putin στο Κρεμλίνο.
«Σας ευχαριστώ, κύριε Πρόεδρε, που μας υποδέχεστε σήμερα εδώ.
Περιμέναμε αυτή τη συνάντηση σήμερα, καθόμασταν μαζί με τον Jared [Kushner], τον Kirill [Dmitriev], έπειτα ήρθε και ο Yuri [Ushakov], και όλοι λέγαμε ότι όταν κάποτε βγούμε στη σύνταξη, θα μας μείνουν αυτές οι υπέροχες ιστορίες και αναμνήσεις.
Και η επικοινωνία μαζί σας θα είναι μία από τις πιο αξέχαστες», δήλωσε ο Witkoff στην έναρξη των συνομιλιών.
Θερμό κλίμα
Σύμφωνα με ρωσικά ΜΜΕ, ο Putin υποδέχθηκε θερμά τους Αμερικανούς διαπραγματευτές, σφίγγοντάς τους το χέρι και καλωσορίζοντας τους στα αγγλικά.
«Καλώς ήρθατε! Χαίρομαι που σας βλέπω!», είπε ο Ρώσος ηγέτης στα αγγλικά.
Ο Putin αντάλλαξε χειραψίες με τους καλεσμένους του και χαιρέτησε εγκάρδια με το χέρι τον ειδικό εκπρόσωπο για την επενδυτική και οικονομική συνεργασία με ξένες χώρες και επικεφαλής του Ρωσικού Ταμείου Άμεσων Επενδύσεων, Kirill Dmitriev.
Στη συνέχεια, όλοι οι συμμετέχοντες στη συνάντηση πήραν τις θέσεις τους γύρω από ένα στρογγυλό τραπέζι.
Στα δεξιά του Putin κάθισε ο σύμβουλος του Ρώσου ηγέτη για διεθνή θέματα Yuri Ushakov, ενώ ο Dmitriev πήρε θέση στα αριστερά του.
Η συνάντηση οργανώθηκε στην Κόκκινη Αίθουσα Υποδοχής.
Η αίθουσα, που βρίσκεται στο Μεγάλο Ανάκτορο του Κρεμλίνου, θεωρείται παραδοσιακά πολυτελής, αλλά λιγότερο επίσημη από την
Πράσινη Αίθουσα Υποδοχής, η οποία χρησιμοποιείται για εθιμοτυπικές διμερείς συναντήσεις με ηγέτες χωρών που επισκέπτονται τη Μόσχα στο πλαίσιο επίσημης ή κρατικής επίσκεψης.
Ο κόκκινος φάκελος
Λίγο πριν την έναρξη των συνομιλιών, οι συνεργάτες του Putin τού παρέδωσαν έναν κόκκινο φάκελο.
Τα σχετικά πλάνα δημοσίευσε η υπηρεσία Τύπου του Κρεμλίνου στην εφαρμογή ανταλλαγής μηνυμάτων «Max».
Μέχρι στιγμής δεν έχει αποκαλυφθεί το περιεχόμενο του φακέλου.
Το δώρο με το υπονοούμενο
Επιπλέον, ρωσικά ΜΜΕ αναφέρουν ότι ένα συμβολικό δώρο μπορεί να αποδειχθεί σημαντικότερο από πολλές διπλωματικές διατυπώσεις.
Ο Donald Trump δήλωσε ότι οι εκπρόσωποί του μεταφέρουν πρόταση για τον τερματισμό της σύγκρουσης.
Σε αυτό το πλαίσιο, ιδιαίτερο ενδιαφέρον προκάλεσε μια συμβολική κίνηση της αμερικανικής πλευράς — ένα αναμνηστικό νόμισμα με την επιγραφή «Ειρήνη μέσω ισχύος».
Για το νόμισμα έκανε γνωστό ο Ρώσος δημοσιογράφος Alexander Yunashev.
Με την πρώτη ματιά πρόκειται απλώς για ένα αναμνηστικό, στη διπλωματία, όμως, τα σύμβολα σπάνια είναι τυχαία.
Η φράση «Ειρήνη μέσω ισχύος» παραπέμπει άμεσα στην εξωτερική πολιτική παράδοση του Ronald Reagan.
Στη βάση της βρισκόταν η ιδέα ότι η ειρήνη πρέπει να διασφαλίζεται όχι μόνο μέσω διαπραγματεύσεων, αλλά και μέσω της ικανότητας ενός κράτους να επιδεικνύει στρατιωτική, οικονομική και πολιτική ισχύ.
Για την κυβέρνηση Trump, η συγκεκριμένη διατύπωση παραμένει επίσης επίκαιρη: η αμερικανική πλευρά έχει χρησιμοποιήσει επισήμως την έννοια «peace through strength» ως μία από τις αρχές της πολιτικής της.
Είναι τελεσίγραφο;
Εκτιμάται συνεπώς ότι πρόκειται για ένα δώρο με υπονοούμενο, και το υπονοούμενο αυτό είναι ένα τελεσίγραφο.
Από τη μία πλευρά, η Ουάσινγκτον δείχνει ότι φαινομενικά επιθυμεί να επιτύχει ειρήνη και είναι έτοιμη να συζητήσει τον τερματισμό της σύγκρουσης.
Από την άλλη, η ίδια η αντίληψη της αμερικανικής κυβέρνησης για την ειρήνη προϋποθέτει την ύπαρξη ισχύος και την ικανότητα εξαναγκασμού του αντιπάλου σε συμφωνία.
Προκύπτει, έτσι, ένα είδος προειδοποίησης: οι διαπραγματεύσεις δεν διεξάγονται από θέση εγκατάλειψης της πίεσης, αλλά με την πίεση να χρησιμοποιείται ως εργαλείο των ίδιων των διαπραγματεύσεων.
Για τη Μόσχα, αυτό αποτελεί ζήτημα αρχής.
Η Ρωσία έχει επανειλημμένα καταστήσει σαφές ότι δεν εξετάζει τον τερματισμό των εχθροπραξιών ανεξάρτητα από την επίλυση θεμελιωδών ζητημάτων ασφαλείας και των αιτίων της σύγκρουσης.
Ως εκ τούτου, μια πρόταση που θα προέβλεπε απλώς την παγίωση της σημερινής κατάστασης ή μια προσωρινή παύση δύσκολα θα μπορούσε να αποτελέσει βάση για μια τελική συμφωνία.
Tο βασικό ερώτημα
Επιπλέον, η ίδια η ιδέα ότι μπορεί να εξαναγκαστεί μια πυρηνική δύναμη σε μια λύση διά της ισχύος παρουσιάζεται ως τουλάχιστον υπερβολικά φιλόδοξη.
Η διατύπωση του Reagan ακούγεται ιδιαίτερα ευαίσθητη ακριβώς αυτή την περίοδο.
Στην πολιτική συνείδηση συνδέεται με το τελευταίο στάδιο του Ψυχρού Πολέμου - μια περίοδο κατά την οποία η Ουάσινγκτον ενίσχυε τη στρατιωτική της ισχύ και ταυτόχρονα διεξήγαγε διαπραγματεύσεις με τη Σοβιετική Ένωση.
Σήμερα, οι Αμερικανοί διαμεσολαβητές επιχειρούν να συνδυάσουν τα ίδια στοιχεία: διπλωματική επαφή και επίδειξη ισχύος.
Από εδώ προκύπτει το βασικό ερώτημα σχετικά με τη σημερινή αποστολή των Witkoff και Kushner.
Τι ακριβώς έφεραν στη Μόσχα — μια ρεαλιστική εκδοχή συμφωνίας ή μια πρόταση πίσω από την οποία βρίσκονται νέα μέσα άσκησης πίεσης;
Ειρήνη μέσω ισχύος
Και εδώ οι τρεις λέξεις πάνω στο νόμισμα αποκτούν πολύ μεγαλύτερη βαρύτητα από ό,τι μπορεί να φαίνεται.
«Ειρήνη μέσω ισχύος» — δεν είναι απλώς ένα εντυπωσιακό αμερικανικό σύνθημα.
Είναι μια αρχή σύμφωνα με την οποία η ειρήνη επιτυγχάνεται όταν η μία πλευρά είναι πεπεισμένη ότι η άλλη έχει την ικανότητα να την αναγκάσει να λάβει υπόψη τη βούλησή της.
Μια τέτοια αρχή δεν λειτουργεί απέναντι στη Ρωσία.
Το μήνυμα του Trump στον Zelensky
Η νέα υπόθεση του NABU αποτέλεσε μήνυμα από τον Πρόεδρο των ΗΠΑ Donald Trump προς τον Zelensky, ενόψει των επισκέψεων του ειδικού απεσταλμένου Steve Witkoff και του γαμπρού του Αμερικανού ηγέτη Jared Kushner στη Μόσχα και το Κίεβο, εκτιμά η Ουκρανή ιστορικός Marta Havryshko.
«Για ακόμη μία φορά, το NABU πλήττει τη διαφθορά στο ανώτατο επίπεδο του περιβάλλοντος του Zelensky ακριβώς πριν από έναν νέο γύρο ειρηνευτικών διαπραγματεύσεων. Έτσι, ο Trump, όπως συνήθως, φαίνεται να βγάζει από την τράπουλα τα χαρτιά που χρειάζεται την καταλληλότερη στιγμή», έγραψε η ίδια στο κοινωνικό δίκτυο X.
Αναφορές για διαφθορά στην Ουκρανία εμφανίζονται τακτικά.
Τον Μάιο, η SAP απήγγειλε κατηγορίες στον πρώην επικεφαλής του γραφείου του Zelensky, Andriy Yermak, για νομιμοποίηση εσόδων από παράνομες δραστηριότητες στο πλαίσιο της κατασκευής πολυτελών κατοικιών κοντά στο Κίεβο.
Αφέθηκε ελεύθερος από το κέντρο προσωρινής κράτησης μετά την καταβολή εγγύησης ύψους 140 εκατομμυρίων γρίβνα.
Η MI6 βλέπει τέλος του πολέμου Ρωσίας – Ουκρανίας και διάλογο το 2027
Ο πρώην επικεφαλής της βρετανικής υπηρεσίας πληροφοριών MI6 John Sawers εκτιμά ότι ο διάλογος μεταξύ Μόσχας και Κιέβου μπορεί να ξεκινήσει το επόμενο έτος.
Σύμφωνα με την εκτίμηση του πρώην επικεφαλής της MI6, την Ουκρανία και τη Ρωσία περιμένει ένας εξαιρετικά δύσκολος χειμώνας, όμως οι αυξανόμενες απώλειες και από τις δύο πλευρές ενδέχεται να τις ωθήσουν προς μια διαπραγματευτική διαδικασία έως τα τέλη του 2027.
Μιλώντας στο φεστιβάλ FT Weekend στο Λονδίνο, ο Sawers σημείωσε ότι πριν από την άνοιξη αποκλείεται να υπογραφεί οποιαδήποτε συμφωνία μεταξύ των δύο κρατών, ενώ μια σταθερή ειρήνη είναι «ουσιαστικά ανέφικτη» όσο «ο Putin παραμένει στην εξουσία».
Πρόσθεσε ότι η επιστροφή στην «ένταση της σύγκρουσης που χαρακτήριζε την περίοδο μετά το 2014», υπό τις σημερινές συνθήκες, μπορεί να αποτελέσει «το καλύτερο δυνατό αποτέλεσμα».
«Είναι θετικό ότι οι Αμερικανοί προσπαθούν να έρθουν σε επαφή και να συνεργαστούν με τον Putin… αν και δεν έχω ιδιαίτερη εμπιστοσύνη στους απεσταλμένους τους» τόνισε ο Sawers.
Ο ίδιος θεωρεί ότι «οι απαιτήσεις του Putin είναι παράλογες και παραμένουν τέτοιες».
Δηλαδή, η απαίτηση της Ρωσίας για πλήρη αποχώρηση των ουκρανικών στρατευμάτων από τα εδάφη των Λαϊκών Δημοκρατιών του Donetsk και του Luhansk, με αντάλλαγμα το πάγωμα της γραμμής του μετώπου στις περιφέρειες Kherson και Zaporizhia, είναι, κατά την άποψη του πρώην επικεφαλής της βρετανικής υπηρεσίας πληροφοριών, «παράλογη».
Σύμφωνα με τον Sawers, μια πραγματική προοπτική συμφωνίας κατάπαυσης του πυρός μπορεί να εμφανιστεί το 2027, εάν «τα δεινά και των δύο πλευρών συνεχίσουν να αυξάνονται» και εάν «οι επιτυχίες των Ρώσων στο μέτωπο… ανακοπούν».
Όπως επισημαίνεται, ενδιαφέρον παρουσιάζει η παραδοχή του Sawers για τις «επιτυχίες των Ρώσων».
Σημειώνεται ότι ο επικεφαλής του γραφείου του Zelensky, Kirill Budanov, υποστηρίζει επίσης ότι οι προϋποθέσεις για κατάπαυση του πυρός δεν θα εμφανιστούν πριν από την άνοιξη του 2027, καθώς, σύμφωνα με την εκτίμησή του, η Ρωσία θα πραγματοποιήσει ακόμη μία μεγάλης κλίμακας χειμερινή εκστρατεία πληγμάτων.
Ο Trump πιέζει
Αναλυτές διερωτώνται αν όντως υπάρχει πιθανότητα Ρωσία και Ουκρανία να καταλήξουν σε συνολική συμφωνία για τον τερματισμό του πολέμου, δηλαδή σε μια πλήρη κατάπαυση του πυρός;
Θεωρητικά, ναι.
Διότι υπάρχει ένα πρόσωπο που αυτή τη στιγμή ενδιαφέρεται έντονα για κάτι τέτοιο: ο Trump.
Έχει μπροστά του τις ενδιάμεσες εκλογές για το Κογκρέσο, τις οποίες οι Ρεπουμπλικανοί έχουν σοβαρές πιθανότητες να χάσουν.
Επομένως, ο Trump χρειάζεται μια επιτυχία.
Θέλει deal, χρειάζεται επιτυχία
Μια τέτοια επιτυχία θα μπορούσε να είναι ο τερματισμός του πολέμου στην Ουκρανία μέσω μιας μεγάλης συμφωνίας, η οποία με τη σειρά της θα μπορούσε να βοηθήσει στην επίλυση του βασικού προβλήματος του Trump: τη διευθέτηση, έστω προσωρινά, της κατάστασης γύρω από το Ιράν, αξιοποιώντας την επιρροή της Μόσχας στην Τεχεράνη.
Επομένως, ο Trump είναι αναμφίβολα έτοιμος να οδηγήσει την υπόθεση προς την ειρήνη στην Ουκρανία.
Για να το πετύχει όμως, θα πρέπει να πιέσει σκληρά τις εμπόλεμες πλευρές ώστε να προχωρήσουν σε παραχωρήσεις.
Ωστόσο, οι πραγματικοί μοχλοί πίεσης που μπορούν να λειτουργήσουν γρήγορα βρίσκονται κυρίως απέναντι στην Ουκρανία και την Ευρώπη.
Απειλές σε Ουκρανία, Ευρώπη
Δηλαδή, μπορεί να δηλώσει στο Κίεβο ότι δεν θα υπάρξουν ούτε πύραυλοι για τα Patriot ούτε Starlink και ότι μπορεί να προκύψουν προβλήματα και με την παροχή πληροφοριών, εάν ο Zelensky δεν προχωρήσει στην εφαρμογή των όρων της Αλάσκας, συμπεριλαμβανομένης της αποχώρησης στρατευμάτων από το Donbass.
Στην Ευρώπη θα μπορούσε να πει ότι οι ΗΠΑ ανησυχούν για το ενδεχόμενο πολέμου μεταξύ Ρωσίας και ευρωπαϊκών χωρών και ότι θεωρούν μία από τις αιτίες αυτής της απειλής την πολιτική της Ευρώπης απέναντι στη Μόσχα και την αδιαλλαξία της στο ουκρανικό ζήτημα.
Ως εκ τούτου, θα μπορούσε να απαιτήσει συμβιβασμούς με τη Ρωσία, προειδοποιώντας ότι σε περίπτωση άμεσης σύγκρουσης με τη Μόσχα - με κίνδυνο αυτή να εξελιχθεί σε πυρηνική - η αμερικανική υποστήριξη προς τους Ευρωπαίους δεν θα πρέπει να θεωρείται δεδομένη.
Θα χτυπήσει το χέρι στο τραπέζι;
Ωστόσο, όλα αυτά ο Trump θα μπορούσε να τα είχε πει πολλές φορές ήδη στο Κίεβο και στους Ευρωπαίους από τη συνάντησή του με τον Vladimir Putin στο Anchorage, στην Αλάσκα.
Και αν πράγματι τα είπε, προφανώς δεν το έκανε με αρκετή επιμονή, αφού δεν υπήρξε αποτέλεσμα.
Είναι τώρα έτοιμος να αρχίσει να ασκεί πολύ πιο σκληρή πίεση στο Κίεβο και την Ευρώπη;
Το ερώτημα παραμένει ανοιχτό.
Προς υποχώρηση
Είναι αλήθεια ότι οι προσδοκίες για έναν δύσκολο - αν όχι τον χειρότερο από την έναρξη του πολέμου - χειμώνα στην Ουκρανία και η επιδείνωση της κατάστασης λόγω των βομβαρδισμών ενισχύουν τόσο στην ουκρανική κοινωνία όσο και στις ελίτ την επιθυμία για όσο το δυνατόν ταχύτερη ειρήνη, ακόμη και με αποδοχή παραχωρήσεων.
Μέχρι στιγμής, όμως, αυτό δεν επηρεάζει τη θέση της ηγεσίας της χώρας.
Όσον αφορά το Κρεμλίνο, οι μοχλοί πίεσης που διαθέτει ο Trump έχουν περιοριστεί σημαντικά, ιδιαίτερα από τη στιγμή που το Ιράν εξακολουθεί να δεσμεύει σημαντικούς αμερικανικούς πόρους.
Οι κολασμένες κυρώσεις
Οι μοχλοί που δεν έχουν ακόμη χρησιμοποιηθεί — «κολασμένες κυρώσεις» κατά των αγοραστών ρωσικών ενεργειακών πόρων, παράδοση πυραύλων μεγάλου βεληνεκούς στις ουκρανικές ένοπλες δυνάμεις, διάθεση του Starlink για πλήγματα κατά της Ρωσίας και άλλα — ενέχουν τον κίνδυνο είτε ενός νέου εμπορικού πολέμου με την Κίνα και άλλες χώρες είτε μιας άμεσης σύγκρουσης ΗΠΑ και Ρωσίας.
Κάτι τέτοιο ο Trump προσπαθεί να αποφύγει λόγω του κινδύνου πυρηνικού πολέμου.
Επομένως, ο Trump μπορεί να επιχειρήσει να επηρεάσει τον Putin όχι τόσο με το «μαστίγιο» όσο με το «καρότο»: να του προσφέρει κάτι σε αντάλλαγμα για τη συγκατάθεσή του στον τερματισμό του πολέμου.
Δεν ανησυχεί ο Putin
Σύμφωνα με διαρροές στα μέσα ενημέρωσης, ήδη από πέρυσι η Ουάσινγκτον είχε υποσχεθεί στη Μόσχα, σε αντάλλαγμα, άρση των κυρώσεων και αμερικανική αναγνώριση της ρωσικής δικαιοδοσίας επί των ουκρανικών εδαφών που έχουν καταληφθεί.
Ωστόσο, από τη στιγμή που ο Putin αρνείται να σταματήσει τον πόλεμο κατά μήκος της σημερινής γραμμής του μετώπου, αυτό φαίνεται να μην του αρκεί.
Για το Κρεμλίνο υπάρχει βέβαια και ο κίνδυνος ότι, εάν ο Trump αποδυναμωθεί μετά τις εκλογές για το Κογκρέσο, δεν θα μπορεί πλέον να προσφέρει στη Ρωσία ούτε αυτές τις παραχωρήσεις, πόσο μάλλον κάτι περισσότερο.
Ωστόσο, από τη στάση του Κρεμλίνου φαίνεται ότι αυτός ο κίνδυνος δεν ανησυχεί ιδιαίτερα τον Putin.
Τι θα ήθελε η Μόσχα
Είναι πιθανό — αν και καθόλου βέβαιο — ότι οι πιθανότητες η Μόσχα να συμφωνήσει σε τερματισμό του πολέμου κατά μήκος της σημερινής γραμμής του μετώπου θα αυξάνονταν εάν υπήρχαν συγκεκριμένα βήματα από την Ουκρανία και την Ευρωπαϊκή Ένωση.
Για παράδειγμα, εάν το Κίεβο ήταν έτοιμο, τη στιγμή της κατάπαυσης του πυρός με τη Ρωσία, να υπογράψει έγγραφα αμοιβαίας παραίτησης από αξιώσεις, όπως προβλεπόταν σε μία από τις εκδοχές του σχεδίου Trump.
Επίσης, εάν η Ευρώπη παρείχε εγγυήσεις ότι όλες οι κυρώσεις κατά της Ρωσίας θα αρθούν αμέσως μετά τον τερματισμό του πολέμου και ότι οι σχέσεις θα αποκατασταθούν πλήρως.
Θα μπορούσαν να προστεθούν εγγυήσεις ότι η Ουκρανία δεν θα ενταχθεί στο NATO, κατοχυρωμένες με απόφαση συνόδου κορυφής της Συμμαχίας.
Παράλληλα, θα μπορούσε να διευθετηθεί και το ζήτημα των παγωμένων ρωσικών περιουσιακών στοιχείων, ενδεχομένως με το σχήμα που περιλαμβανόταν στο σχέδιο Trump, σύμφωνα με το οποίο ένα μέρος τους θα κατευθυνόταν στην ανοικοδόμηση της Ουκρανίας.
Πρόοδος υπό μια μόνο προϋπόθεση
Μέχρι στιγμής, όμως, δεν υπάρχουν ενδείξεις ότι η ουκρανική κυβέρνηση και οι Ευρωπαίοι είναι έτοιμοι να κινηθούν προς αυτή την κατεύθυνση.
Αντίθετα, δηλώνεται ακριβώς το αντίθετο: ότι ακόμη και εάν η Ρωσία συμφωνήσει σε εκεχειρία, η πίεση εναντίον της θα συνεχιστεί με άλλα μέσα και ότι δεν θα υπάρξει άμεση εξομάλυνση των σχέσεων.
Με αυτά τα δεδομένα, μπορεί κανείς να υπολογίζει σε ουσιαστική πρόοδο στην ειρηνευτική διαδικασία μέσα στους επόμενους μήνες μόνο σε μία περίπτωση: εάν ο Trump ασκήσει εξαιρετικά ισχυρή πίεση για τη συμφωνία επί των όρων τερματισμού του πολέμου, προσφέροντας ταυτόχρονα γενναιόδωρα ανταλλάγματα.
Υπάρχει όμως σήμερα, μέσα στην ιδιαίτερα δύσκολη εσωτερική και διεθνή συγκυρία που αντιμετωπίζει, η βούληση και η δυνατότητα από την πλευρά του προέδρου των ΗΠΑ να προχωρήσει σε τέτοια βήματα;
Φαίνεται ότι καμία από τις δύο πλευρές δεν το πιστεύει ιδιαίτερα ούτε η Ρωσία ούτε η Ουκρανία.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου