ΡΑΓΔΑΙΕΣ ΕΞΕΛΙΞΕΙΣ – ΤΟ ΙΡΑΝ ΑΠΑΝΤΗΣΕ ΣΤΗΝ ΠΡΟΤΑΣΗ ΗΠΑ ΓΙΑ ΤΕΛΟΣ ΠΟΛΕΜΟΥ: «ΚΥΡΙΑΡΧΟΥΜΕ ΣΤΟ HORMUZ» - ΠΙΕΖΕΙ ΓΙΑ ΧΤΥΠΗΜΑ ΤΟ ΙΣΡΑΗΛ
Η Τεχεράνη έχει ξεκαθαρίσει επανειλημμένα ότι βασική της προτεραιότητα αυτή τη στιγμή είναι ο τερματισμός του πολέμου και η αποτροπή περαιτέρω αποσταθεροποίησης στην περιοχή
Ραγδαίες είναι οι εξελίξεις στο ιρανικό ζήτημα, καθώς η Τεχεράνη ως δύναμη σταθερότητας στην περιοχή παράλληλα με τις στρατιωτικές προετοιμασίες διατηρεί ζωντανή τη διπλωματική διαδικασία.
Παρότι οι λεπτομέρειες της ιρανικής απάντησης δεν έχουν ακόμη δημοσιοποιηθεί, η εξέλιξη θεωρείται ιδιαίτερα σημαντική, καθώς δείχνει ότι οι διπλωματικές επαφές ανάμεσα στις δύο πλευρές συνεχίζονται σε μια περίοδο έντονης γεωπολιτικής κρίσης στη Μέση Ανατολή.
Ο πρόεδρος του Ιράν, Masoud Pezeshkian, ξεκαθάρισε ότι οποιαδήποτε διαπραγμάτευση με τις ΗΠΑ δεν αποτελεί πράξη υποχώρησης ή παράδοσης, αλλά προσπάθεια διασφάλισης των δικαιωμάτων και των εθνικών συμφερόντων της χώρας.
Σε ανάρτησή του, τόνισε ότι η Τεχεράνη «δεν θα γονατίσει ποτέ απέναντι στον εχθρό» και υπογράμμισε πως ο διάλογος έχει στόχο την προστασία της ιρανικής κυριαρχίας.
Εν τω μεταξύ η κυβέρνηση των ΗΠΑ δεν έχει ακόμη δώσει επίσημη απάντηση στην ιρανική πρόταση για κατάπαυση του πυρός, η οποία διαβιβάστηκε μέσω του Πακιστάν τις τελευταίες ώρες.
Ωστόσο, σύμφωνα με διπλωματικές πληροφορίες του Al Jazeera, παρασκηνιακές επαφές συνεχίζονται με στόχο η προσωρινή εκεχειρία που ισχύει εδώ και περίπου έναν μήνα να μετατραπεί σε μόνιμο τερματισμό του πολέμου.
Οι 3 επιδιώξεις του Ιράν
Πρώτον, η Τεχεράνη επιδιώκει μια πλήρη κατάπαυση του πυρός και ισχυρές διεθνείς εγγυήσεις μη επιθετικότητας, υποστηρίζοντας ότι η ασφάλεια και η σταθερότητα της χώρας αποτελούν αδιαπραγμάτευτη προτεραιότητα μετά τις πρόσφατες συγκρούσεις.
Δεύτερον, στο επίκεντρο βρίσκεται ο έλεγχος των Στενών του Hormuz μιας από τις σημαντικότερες ενεργειακές θαλάσσιες οδούς παγκοσμίως.
Το Ιράν επιμένει στο δικαίωμά του να ασκεί αυξημένο έλεγχο στην περιοχή και να επιβάλλει όρους ασφαλείας και διέλευσης, γεγονός που προκαλεί έντονες αντιδράσεις από τη Δύση και τους συμμάχους της.
Τρίτον, το πιο δύσκολο και κρίσιμο θέμα παραμένει το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν και το ζήτημα του εμπλουτισμένου ουρανίου.
Η ιρανική πλευρά ξεκαθαρίζει ότι δεν θα συζητήσει το πυρηνικό της πρόγραμμα σε αυτή τη φάση, υποστηρίζοντας ότι προτεραιότητα είναι ο τερματισμός του πολέμου και η άρση των πιέσεων. Η στάση αυτή θεωρείται από πολλούς αναλυτές ως σοβαρό εμπόδιο στις συνομιλίες, καθώς αγγίζει τον πυρήνα των αμερικανικών και ισραηλινών απαιτήσεων.
Βασική προτεραιότητα ο τερματισμός των συγκρούσεων
Η Τεχεράνη έχει ξεκαθαρίσει επανειλημμένα ότι βασική της προτεραιότητα αυτή τη στιγμή είναι ο τερματισμός του πολέμου και η αποτροπή περαιτέρω αποσταθεροποίησης στην περιοχή.
Ο εκπρόσωπος του ιρανικού υπουργείου Εξωτερικών, Ismail Baghaei, δήλωσε ότι το Ιράν επικεντρώνεται πρωτίστως στην παύση των συγκρούσεων, τονίζοντας πως η συνέχιση του πολέμου αποτελεί απειλή όχι μόνο για τον ιρανικό λαό αλλά και για ολόκληρη τη διεθνή κοινότητα.
Η στάση της Τεχεράνης δείχνει ότι το Ιράν επιδιώκει να εμφανιστεί ως δύναμη σταθερότητας και πολιτικής διαπραγμάτευσης, παρά τις έντονες πιέσεις και τις στρατιωτικές εντάσεις που επικρατούν στην περιοχή.
Παράλληλα, η αποστολή της απάντησης προς τις ΗΠΑ ενισχύει τις εκτιμήσεις ότι βρίσκονται σε εξέλιξη παρασκηνιακές διαβουλεύσεις για πιθανή αποκλιμάκωση.
Οι επόμενες ημέρες θεωρούνται κρίσιμες για τη διαμόρφωση του διπλωματικού τοπίου στη Μέση Ανατολή, καθώς η διεθνής κοινότητα παρακολουθεί με ιδιαίτερη προσοχή τις κινήσεις τόσο της Τεχεράνης όσο και της Ουάσιγκτον.
Ismail Baghaei
Ιράν: Ισχυρές εγγυήσεις ασφαλείας και μηχανισμός σταθερότητας για τον τερματισμό του πολέμου
Το Ιράν δηλώνει ότι έχει δεχθεί δύο επιθέσεις μέσα σε λιγότερο από έναν χρόνο ενώ βρισκόταν σε διαδικασία διαπραγματεύσεων, γεγονός που, σύμφωνα με την Τεχεράνη, αποδεικνύει την ανάγκη για ισχυρές εγγυήσεις ασφαλείας και έναν νέο μηχανισμό σταθερότητας στην περιοχή.
Η ιρανική πλευρά εμφανίζεται αυτή τη στιγμή επικεντρωμένη κυρίως στον τερματισμό του πολέμου και στη διαμόρφωση μιας συνολικής συμφωνίας που θα αποτρέψει την επανάληψη ανάλογων συγκρούσεων στο μέλλον.
Σύμφωνα με ιρανικές πηγές, η Τεχεράνη επιδιώκει δεσμεύσεις όχι μόνο από περιφερειακές χώρες αλλά και από το Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ, ώστε να εξασφαλιστεί ότι η περιοχή δεν θα οδηγηθεί ξανά σε νέα στρατιωτική κλιμάκωση.
Ξεκάθαρη θέση για τα Στενά του Hormuz - Πλήρης κυριαρχία
Παράλληλα, το Ιράν στρέφει πλέον την προσοχή του και στο νέο γεωπολιτικό τοπίο που διαμορφώνεται στα Στενά του Hormuz — μία από τις σημαντικότερες θαλάσσιες αρτηρίες του παγκόσμιου εμπορίου ενέργειας.
Σύμφωνα με τις δηλώσεις, οι ιρανικές ένοπλες δυνάμεις ενισχύουν τον έλεγχό τους στην περιοχή και προχωρούν στη δημιουργία νέου μηχανισμού ασφαλούς διέλευσης για τα πλοία που κινούνται μέσω των Στενών.
Η Τεχεράνη υποστηρίζει ότι διαθέτει «πλήρη κυριαρχία και πλήρη δικαιώματα» για τον έλεγχο της στρατηγικής αυτής θαλάσσιας οδού, τονίζοντας ότι η ασφάλεια της ναυσιπλοΐας πρέπει να πραγματοποιείται υπό περιφερειακή διαχείριση και όχι μέσω ξένης στρατιωτικής παρουσίας.
Οι εξελίξεις αυτές αναδεικνύουν τη σημασία των Στενών του Hormuz στο ευρύτερο γεωπολιτικό παιχνίδι της Μέσης Ανατολής.
Από το συγκεκριμένο πέρασμα διέρχεται μεγάλο μέρος των παγκόσμιων εξαγωγών πετρελαίου και φυσικού αερίου, γεγονός που καθιστά κάθε ένταση στην περιοχή άμεσα συνδεδεμένη με τη διεθνή οικονομία και την παγκόσμια ενεργειακή ασφάλεια.
Το Ιράν επιχειρεί πλέον να εμφανιστεί όχι μόνο ως στρατιωτική δύναμη αποτροπής αλλά και ως βασικός παράγοντας ασφαλείας στον Περσικό Κόλπο, υποστηρίζοντας ότι η σταθερότητα της περιοχής πρέπει να βασίζεται σε περιφερειακές συμφωνίες και αμοιβαίες εγγυήσεις και όχι σε εξωτερικές παρεμβάσεις.
Η απάντηση του Ιράν δεν είναι ένα απλό «Ναι» ή «Όχι»
Οι τελευταίες εξελίξεις γύρω από τις διαπραγματεύσεις μεταξύ Ιράν και ΗΠΑ αποκαλύπτουν ότι η Τεχεράνη επιδιώκει μια ρεαλιστική και σταδιακή αποκλιμάκωση της κρίσης, την ώρα που η Ουάσιγκτον φαίνεται να επιμένει σε απαιτήσεις που δυσκολεύουν σοβαρά την προοπτική συμφωνίας.
Σύμφωνα με τον Abbas Aslani, ανώτερο ερευνητή στο Centre for Middle East Strategic Studies, η απάντηση του Ιράν στην αμερικανική πρόταση δεν ήταν ένα απλό «ναι» ή «όχι», αλλά μια αναλυτική αποσαφήνιση των ιρανικών θέσεων και προτεραιοτήτων.
Η στάση αυτή δείχνει ότι η Τεχεράνη εξακολουθεί να αφήνει ανοιχτό τον δρόμο της διπλωματίας, επιδιώκοντας μια συμφωνία που θα βασίζεται στον αμοιβαίο σεβασμό και στις ρεαλιστικές εγγυήσεις ασφαλείας και όχι σε μονομερείς πιέσεις.
Το πυρηνικό πρόγραμμα παραμένει το πιο δύσκολο σημείο στις συνομιλίες, ωστόσο, σύμφωνα με τον Abbas Aslani, το Ιράν έχει ήδη επιδείξει σημαντική ευελιξία στο θέμα της διαφάνειας και της συνεργασίας με τη Διεθνή Υπηρεσία Ατομικής Ενέργειας (IAEA).
Η Τεχεράνη υποστηρίζει ότι έχει αποδεχθεί ελέγχους και μηχανισμούς επιτήρησης, δείχνοντας διάθεση συνεργασίας προκειμένου να υπάρξει ένα σταθερό και βιώσιμο πλαίσιο συμφωνίας.
Από την ιρανική πλευρά θεωρείται ότι μια αρχική συμφωνία αποκλιμάκωσης θα μπορούσε να λειτουργήσει ως σημαντικό μέτρο οικοδόμησης εμπιστοσύνης, ανοίγοντας τον δρόμο για περαιτέρω συνεννόηση και σταθερότητα στη Μέση Ανατολή.
Βασικό πρόβλημα για τον τερματισμό του πολέμου οι απαιτήσεις των ΗΠΑ
Ωστόσο, το βασικό πρόβλημα φαίνεται να βρίσκεται στις αμερικανικές απαιτήσεις.
Σύμφωνα με τον Abbas Aslani, εάν οι ΗΠΑ συνεχίσουν να απαιτούν από το Ιράν να εξάγει το υψηλά εμπλουτισμένο ουράνιό του ή να παγώσει τον εμπλουτισμό για μεγάλο χρονικό διάστημα, τότε οποιαδήποτε συμφωνία κινδυνεύει να καταστεί αδύνατη.
Για την Τεχεράνη, το πυρηνικό της πρόγραμμα αποτελεί ζήτημα εθνικής κυριαρχίας και στρατηγικής ανεξαρτησίας.
Οι Ιρανοί αξιωματούχοι υποστηρίζουν ότι η χώρα έχει το δικαίωμα, βάσει του διεθνούς δικαίου, να αναπτύσσει ειρηνική πυρηνική τεχνολογία και ότι η Δύση επιχειρεί διαρκώς να μετατρέψει το ζήτημα σε εργαλείο πολιτικής και γεωπολιτικής πίεσης.
Η ιρανική πλευρά θεωρεί επίσης ότι η εμπιστοσύνη απέναντι στις ΗΠΑ έχει σοβαρά κλονιστεί μετά τις προηγούμενες εμπειρίες, ιδιαίτερα μετά την αποχώρηση της Ουάσιγκτον από τη συμφωνία JCPOA το 2018. Για την Τεχεράνη, οποιαδήποτε νέα συμφωνία χωρίς ουσιαστικές εγγυήσεις θα μπορούσε να αποδειχθεί προσωρινή και αναξιόπιστη.
Ταυτόχρονα, το Ιράν προσπαθεί να εμφανιστεί ως δύναμη υπεύθυνης διαχείρισης της κρίσης, υπογραμμίζοντας ότι η συνέχιση της έντασης δεν απειλεί μόνο τη Μέση Ανατολή αλλά και τη διεθνή ενεργειακή και γεωπολιτική σταθερότητα.
Η στρατηγική θέση της χώρας, ιδιαίτερα στα Στενά του Hormuz προσδίδει στην Τεχεράνη σημαντικό γεωπολιτικό βάρος στις διαπραγματεύσεις.
Σε παγίδα οι ΗΠΑ
Η Ουάσιγκτον, από την άλλη πλευρά, βρίσκεται αντιμέτωπη με το δίλημμα ανάμεσα στη διατήρηση της πίεσης και στην ανάγκη αποφυγής μιας νέας μεγάλης κρίσης στη Μέση Ανατολή.
Η επιμονή σε σκληρούς όρους ενδέχεται να οδηγήσει σε πλήρες αδιέξοδο, την ώρα που η περιοχή παραμένει ήδη ιδιαίτερα εύθραυστη λόγω των συνεχιζόμενων συγκρούσεων και γεωπολιτικών ανταγωνισμών.
Το μήνυμα που εκπέμπει η Τεχεράνη είναι ότι μια συμφωνία μπορεί να υπάρξει μόνο μέσα από αμοιβαίες υποχωρήσεις και ρεαλιστικές δεσμεύσεις.
Διαφορετικά, η επιμονή σε μονομερείς απαιτήσεις κινδυνεύει να οδηγήσει όχι σε ειρήνη αλλά σε νέα περίοδο έντασης και αβεβαιότητας για ολόκληρη την περιοχή.
Πιέζει για χτύπημα στην ενέργεια του Ιράν το Ισραήλ
Εν τω μεταξύ το Ισραήλ έχει ενημερώσει τις ΗΠΑ ότι οποιαδήποτε επιστροφή σε πολεμικές επιχειρήσεις με το Ιράν θα πρέπει να περιλαμβάνει την καταστροφή των ενεργειακών υποδομών της Ισλαμικής Δημοκρατίας, μετέδωσε το ισραηλινό Channel 12.
Σύμφωνα με το ρεπορτάζ, Ισραηλινοί αξιωματούχοι προσπαθούν να πείσουν τους συνομιλητές τους στην Ουάσιγκτον ότι αυτός είναι «ο μόνος πρακτικός τρόπος» για να υπάρξει πρόοδος απέναντι στην Τεχεράνη και ότι κάτι τέτοιο θα ανάγκαζε το Ιράν να προσέλθει σε διαπραγματεύσεις «από θέση υποταγής».
Το Channel 12 επικαλέστηκε επίσης ισραηλινές εκτιμήσεις σύμφωνα με τις οποίες η καταστροφή των ενεργειακών υποδομών του Ιράν θα μπορούσε να επιτευχθεί μέσα σε μόλις «24 ώρες στρατηγικών βομβαρδισμών».
«Αν δεν πρόκειται να ανατρέψετε το καθεστώς, τουλάχιστον αφήστε το παραλυμένο», φέρεται να δήλωσε Ισραηλινός αξιωματούχος.
Παράλληλα, ο ισραηλινός κρατικός ραδιοτηλεοπτικός φορέας Kan, επικαλούμενος Ισραηλινό αξιωματούχο, μετέδωσε ότι ο πρόεδρος των ΗΠΑ Donald Trump «κλίνει προς την επανέναρξη των συγκρούσεων» και ότι το Πεντάγωνο «είχε πραγματοποιήσει πραγματικές προετοιμασίες για πλήγματα σε ιρανικές υποδομές, προτού τελικά το σχέδιο ακυρωθεί».
Οι απειλές Trump
Ο ίδιος αξιωματούχος πρόσθεσε ότι η υπαναχώρηση του Trump από την επανέναρξη των επιχειρήσεων «δεν οφειλόταν μόνο στις πιέσεις ορισμένων κρατών του Κόλπου, αλλά και στις πιέσεις των Jared Kushner και Steve Witkoff, οι οποίοι πιστεύουν ότι είναι δυνατό να αποσπαστούν παραχωρήσεις από το Ιράν μέσω διαπραγματεύσεων».
Ο Trump έχει στο παρελθόν απειλήσει να βομβαρδίσει και να καταστρέψει τις ενεργειακές υποδομές του Ιράν, καθώς και να προχωρήσει σε ενέργειες που θα οδηγούσαν σε γενοκτονία του λαού του.
Να σημειωθεί ότι αυτές οι ενέργειες – δηλαδή οι επιθέσεις σε πολιτικές υποδομές – εχουν χαρακτηριστεί από το διεθνές δίκαιο εγκλήματα πολεμου.
Σε απάντηση, οι Ιρανοί προειδοποίησαν ότι θα βομβαρδίσουν κάθε ισραηλινή, αμερικανική και συνδεδεμένη με τις ΗΠΑ υποδομή στην περιοχή του Περσικού Κόλπου, εάν στοχοποιηθούν οι ζωτικές ενεργειακές τους εγκαταστάσεις.
Τα ρεπορτάζ των ισραηλινών τηλεοπτικών δικτύων δημοσιεύθηκαν λίγες ώρες αφότου το περιοδικό The Atlantic επικαλέστηκε αρκετούς συμβούλους του Λευκού Οίκου και ανώτερους αξιωματούχους που δήλωσαν ότι «ο πρόεδρος Trump θέλει πραγματικά, πάρα πολύ να τελειώσει ο πόλεμος με το Ιράν».
«Ο Trump έχει κουραστεί από τον πόλεμο, ο οποίος αποδείχθηκε πολύ πιο δύσκολος και διήρκεσε πολύ περισσότερο απ’ όσο περίμενε», ανέφερε το δημοσίευμα.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου