Η ΕΛΛΑΔΑ ΔΙΑΤΡΕΧΕΙ ΥΠΑΡΞΙΑΚΟ ΚΙΝΔΥΝΟ: ΞΕΓΥΜΝΩΝΟΥΝ ΤΗΝ ΑΕΡΑΜΥΝΑ ΑΠΟ PATRIOT ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΕΦΘΑΡΜΕΝΗ ΟΥΚΡΑΝΙΑ – Η ΤΟΥΡΚΙΑ ΚΑΡΑΔΟΚΕΙ
T
ο Κίεβο αναζητά απεγνωσμένα εκατοντάδες αναχαιτιστές για να αντιμετωπίσει τη ρωσική βαλλιστική απειλή, και η πίεση μεταφέρεται πλέον στην Ελλάδα
Να ενισχύσει την αντιβαλλιστική του άμυνα πριν από την αναμενόμενη ρωσική χειμερινή επίθεση επιχειρεί ο παράνομος Ουκρανός πρόεδρος Zelensky ζητιανεύοντας από τους αφελείς Ευρωπαίους, σε μια προσπάθεια να παραμείνει όσο το δυνατόν περισσότερο στην εξουσία…
Μέσα σε αυτό το σκηνικό, η Ελλάδα βρίσκεται πλέον στο επίκεντρο μιας ιδιαίτερα δύσκολης και δυνητικά εκρηκτικής συζήτησης, και η κυβέρνηση θα κληθεί να λάβει αποφάσεις.
Ειδικότερα, σύμφωνα με το POLITICO, η Ουκρανία αναζητά εκατοντάδες αναχαιτιστές.
Ο πόλεμος με το Ιράν έχει ήδη επιβαρύνει τα αμερικανικά αποθέματα πυραύλων, ενώ αρκετοί από τους σημαντικότερους ευρωπαϊκούς υποστηρικτές του Κιέβου υποστηρίζουν πλέον δεν μπορούν να παραχωρήσουν πυραύλους χωρίς να θέσουν σε κίνδυνο τη δική τους άμυνα.
Στο μεταξύ, η κατάσταση για την Ουκρανία είναι δραματική.
Ο πρώην υπουργός Άμυνας της Ουκρανίας Mykhailo Fedorov δήλωσε την περασμένη εβδομάδα ότι «τους τελευταίους μήνες, η Ρωσία εκτοξεύει περισσότερους πυραύλους την εβδομάδα εναντίον μας από όσους λαμβάνουμε από τους εταίρους μας μέσα σε μήνες».
Τα στοιχεία που επικαλείται το ουκρανικό υπουργείο Άμυνας είναι ακόμη πιο αποκαλυπτικά: τον Ιούλιο η ουκρανική αεράμυνα αναχαίτισε μόλις 29 από τους 195 ρωσικούς βαλλιστικούς πυραύλους, ενώ άλλοι 40 δεν έφτασαν στους στόχους τους.
Αυτό σημαίνει ότι η Ουκρανία αντιμετωπίζει ένα τεράστιο κενό στην άμυνά της απέναντι σε μια κατηγορία όπλων που είναι εξαιρετικά δύσκολο να αντιμετωπιστεί.
Η Γερμανία, ένας από τους μεγαλύτερους δωρητές στρατιωτικής βοήθειας προς την Ουκρανία, έχει ήδη μεταφέρει Patriot και πυραύλους στο Κίεβο.
Όμως το Βερολίνο βρίσκεται τώρα μπροστά σε ένα σκληρό δίλημμα: από τη μία πλευρά η ολοένα πιο επείγουσα ανάγκη της Ουκρανίας και από την άλλη τα ελάχιστα αποθέματα που απαιτούνται για την προστασία της ίδιας της Γερμανίας και για την εκπλήρωση των υποχρεώσεών της στο NATO.
Και δεν είναι μόνο η Γερμανία. Οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις εξετάζουν πλέον εάν θα κρατήσουν τους διαθέσιμους αναχαιτιστές για τη δική τους άμυνα ή εάν θα τους παραχωρήσουν στην Ουκρανία.
Ο ταξίαρχος Jürgen Schrödl, ανώτατο στέλεχος του γερμανικού υπουργείου Άμυνας, δήλωσε σε εκδήλωση στο Βερολίνο, λίγο μετά τη σύνοδο του NATO στην Άγκυρα:
«Φτάνουμε πραγματικά στα όριά μας εδώ. Πρέπει επίσης να διασφαλίσουμε τη δική μας προστασία».
Το μήνυμα είναι σαφές: τα ευρωπαϊκά αποθέματα δεν είναι ανεξάντλητα.
Το Βερολίνο και άλλες πρωτεύουσες της Βόρειας Ευρώπης πιέζουν πλέον τις υπόλοιπες χώρες της ηπείρου να εξετάσουν τι ακόμη μπορούν να απελευθερώσουν, τόσο σε στρατιωτικό εξοπλισμό όσο και σε οικονομική στήριξη.
Ο υπουργός Άμυνας της Νορβηγίας Tore O. Sandvik προειδοποίησε στο POLITICO:
«Δεν νομίζω ότι αυτό είναι βιώσιμο για την Ευρώπη
μακροπρόθεσμα.
Όλες οι ευρωπαϊκές χώρες πρέπει να κάνουν περισσότερα».
Και αυτή η πίεση στρέφεται πλέον προς χώρες με αποθέματα Patriot, μεταξύ των οποίων η Πολωνία, η Ισπανία και η Ελλάδα.
Η έλλειψη αφορά κυρίως τους Patriot PAC-3 και PAC-2.
Πρόκειται για μερικά από τα ελάχιστα συστήματα που μπορούν να προσφέρουν αποτελεσματική άμυνα στην Ουκρανία απέναντι στους ταχέως κινούμενους ρωσικούς βαλλιστικούς πυραύλους.
Για drones και πυραύλους cruise η Ουκρανία μπορεί να χρησιμοποιήσει άλλα, συχνά φθηνότερα, συστήματα αεράμυνας.
Όμως οι βαλλιστικοί πύραυλοι είναι διαφορετική υπόθεση. Γι' αυτό και το Κίεβο έχει αρχίσει να επενδύει στον δικό του αναχαιτιστή Freyja.
Το Freyja, όμως, δεν είναι ακόμη έτοιμο να αναλάβει τον κρίσιμο αυτό ρόλο. Χρειάζεται επενδύσεις, περαιτέρω τεχνική και μηχανική εργασία και δοκιμές προτού μπορέσει να αποτελέσει αξιόπιστο αντιβαλλιστικό σύστημα.
Άρα, μέχρι να ολοκληρωθεί η ανάπτυξή του, η Ουκρανία χρειάζεται Patriot.
Ο Mykhailo Podolyak, σύμβουλος του επικεφαλής του ουκρανικού προεδρικού γραφείου, δήλωσε στο POLITICO ότι μία από τις βασικές προτεραιότητες είναι οι Patriot PAC-3 ή PAC-2.
Η άμεση λύση, όπως την περιέγραψε, είναι είτε η αγορά τους είτε η απόκτησή τους από τα υπάρχοντα αποθέματα.
Και κάπου εδώ αρχίζει το ιδιαίτερα ευαίσθητο ελληνικό κεφάλαιο.
Η Αθήνα διαθέτει Patriot
Η Ελλάδα, η οποία παραδοσιακά θεωρεί την Τουρκία ως τη σημαντικότερη απειλή για την εθνική της ασφάλεια, και όχι τη Ρωσία, δεν έχει ανακοινώσει ακόμη μεταφορά Patriot στην Ουκρανία.
Ωστόσο, ελληνικά δημοσιεύματα ανέφεραν τον Ιούλιο ότι η ανοιχτά φιλότουρκη Ουκρανία είχε ζητήσει από την Αθήνα έως και 200 αναχαιτιστές PAC-2.
Το στοιχείο αυτό αποκτά ιδιαίτερη σημασία.
Για την Ελλάδα, η αεράμυνα δεν αποτελεί απλώς ένα απόθεμα στρατιωτικού εξοπλισμού που μπορεί να μετακινηθεί από τη μία χώρα στην άλλη.
Η χώρα βρίσκεται στην Ανατολική Μεσόγειο, με την Τουρκία να αποτελεί διαχρονικά τον βασικό παράγοντα στον σχεδιασμό της ελληνικής εθνικής άμυνας.
Έτσι, η αποδέσμευση σημαντικού αριθμού Patriot θα μπορούσε να δημιουργήσει ένα πολύ σοβαρό ερώτημα:
Πόσο από το ελληνικό απόθεμα μπορεί να αποδεσμευθεί χωρίς να δημιουργηθεί κενό στην ελληνική αεράμυνα;
Το ελληνικό υπουργείο Άμυνας δεν απάντησε στο αίτημα του POLITICO για σχόλιο σχετικά με την υπόθεση.
Η Αθήνα, συνεπώς, δεν έχει δημοσίως επιβεβαιώσει το συγκεκριμένο αίτημα.
Η εμπειρία της Πολωνίας είναι ενδεικτική του πολιτικού κινδύνου.
Η Βαρσοβία επιβεβαίωσε τον Ιούλιο ότι είχε διαθέσει ορισμένους PAC-3 αναχαιτιστές μετά από αιτήματα του γενικού γραμματέα του NATO Mark Rutte και ανώτατων Αμερικανών στρατιωτικών διοικητών.
Το πολωνικό Defence24 ανέφερε ότι τελικά μεταφέρθηκαν μόλις πέντε πύραυλοι.
Και ακόμη και αυτή η περιορισμένη ποσότητα προκάλεσε πολιτικές αντιδράσεις.
Βουλευτές της αντιπολίτευσης κατηγόρησαν την κυβέρνηση ότι αποδυναμώνει την εθνική άμυνα σε μια περίοδο κατά την οποία ρωσικοί πύραυλοι και drones έχουν επανειλημμένα περάσει τα πολωνικά σύνορα.
Το παράδειγμα της Πολωνίας δείχνει πόσο δύσκολη είναι η πολιτική απόφαση για την παραχώρηση ακόμη και μικρού αριθμού Patriot.
Σύμφωνα με Ευρωπαίο διπλωμάτη, ο οποίος μίλησε υπό καθεστώς ανωνυμίας προκειμένου να συζητήσει ευαίσθητες διπλωματικές επαφές, οι χώρες που βρίσκονται πιο κοντά στη Ρωσία γίνονται πλέον λιγότερο πρόθυμες να εγκαταλείψουν τους υπάρχοντες Patriot.
Ο λόγος είναι ότι οι ένοπλες δυνάμεις τους θεωρούν ήδη ανεπαρκή τα συστήματα αεράμυνας που διαθέτουν για τις εθνικές τους ανάγκες.
Η εξέλιξη αυτή μεταφέρει την πίεση προς τον ευρωπαϊκό Νότο.
Προς χώρες που έχουν συνεισφέρει λιγότερο στην Ουκρανία από τη Γερμανία και πολλές χώρες της Βόρειας Ευρώπης.
Ο πρωθυπουργός της Ισπανίας Pedro Sánchez επιβεβαίωσε το 2024 ότι η Μαδρίτη έστελνε πυραύλους στην Ουκρανία.
Η ισπανική κυβέρνηση, όμως, δεν έχει αποκαλύψει ούτε τον τύπο ούτε την ποσότητα.
Έτσι, η Μαδρίτη παραμένει ένας από τους πιθανούς στόχους της ευρωπαϊκής προσπάθειας συγκέντρωσης Patriot.
Το απίστευτο παρασκήνιο: Patriot με το κομμάτι
Και όμως, αυτή δεν είναι η πρώτη φορά που η Ευρώπη επιχειρεί να συγκεντρώσει Patriot από μικρά και περιορισμένα αποθέματα.
Σε συνάντηση τον Φεβρουάριο, ο Mykhailo Fedorov αποκάλυψε ότι ο ίδιος και ο Mark Rutte είχαν περάσει από έναν κατάλογο αναχαιτιστών που διέθεταν οι ευρωπαϊκοί σύμμαχοι και ζητούσαν από κάθε κυβέρνηση ό,τι μπορούσε να διαθέσει.
Η διαδικασία έφτασε σε σημείο σχεδόν παζαριού.
Ο Fedorov θυμήθηκε: «Αγαπητέ υπουργέ Άμυνας της Πολωνίας, μπορείς να μας δώσεις πέντε;»
Και στη συνέχεια, σύμφωνα με τον ίδιο, ο Γερμανός υπουργός Άμυνας Boris Pistorius προσφέρθηκε να ενισχύσει την προσπάθεια.
«Εάν πάρεις 20 από όλες τις χώρες, θα σου δώσω άλλα πέντε», φέρεται να είπε.
«Αυτή ήταν η άσκηση που έπρεπε να κάνουμε για να πάρουμε περισσότερα από 20. Και ήταν δύσκολη αποστολή», ανέφερε ο Fedorov.
Η εικόνα είναι αποκαλυπτική. Η Ευρώπη δεν ψάχνει πλέον απλώς για μεγάλα πακέτα στρατιωτικής βοήθειας.
Ψάχνει πυραύλους έναν-έναν. Πέντε από την Πολωνία. Μερικούς από μια άλλη χώρα.
Μερικούς ακόμη από μια τρίτη. Και τώρα το βλέμμα στρέφεται προς την Ελλάδα.
Αποφασίζει ο Trump
Το μεγαλύτερο πρόβλημα για την Ουκρανία είναι ότι η εξάρτησή της από τους Patriot την οδηγεί αναγκαστικά στην Ουάσιγκτον.
Οι περισσότεροι PAC-3 κατασκευάζονται στις ΗΠΑ.
Κατά συνέπεια, τόσο οι πωλήσεις όσο και οι συμφωνίες παραγωγής εξαρτώνται από τις αποφάσεις του Λευκού Οίκου.
Στη συνάντηση του Ουκρανού προέδρου Volodymyr Zelenskyy με τον Αμερικανό πρόεδρο Donald Trump τον προηγούμενο μήνα, σύμφωνα με ανώτατο αξιωματούχο που γνωρίζει τις συνομιλίες, το βασικό θέμα ήταν οι Patriot.
Ο Trump δημιούργησε αρχικά ελπίδες στη σύνοδο της Άγκυρας, όταν δήλωσε ότι η Ουκρανία θα μπορούσε να παράγει Patriot αμερικανικού σχεδιασμού με άδεια.
Μακροπρόθεσμα, κάτι τέτοιο θα μπορούσε να μειώσει την εξάρτηση της Ουκρανίας από τις περιορισμένες αμερικανικές παραδόσεις.
Όμως η λύση αυτή δεν μπορεί να αντιμετωπίσει την άμεση κρίση.
Ο Αμερικανός πρέσβης στο NATO Matthew Whitaker το ξεκαθάρισε. Μια μακροπρόθεσμη συμφωνία παραγωγής δεν θα ολοκληρωθεί πριν από τον χειμώνα.
Και ακόμη και μετά τη συμφωνία, η κατασκευή των πρώτων πυραύλων θα απαιτούσε περισσότερο χρόνο.
Άρα η παραγωγή δεν μπορεί να λύσει το πρόβλημα του επόμενου χειμώνα.
Στη συνέχεια ο Trump αναδίπλωσε από την προηγούμενη αισιόδοξη εικόνα.
Την περασμένη εβδομάδα δήλωσε:
«Δεν έχουμε συμφωνήσει σε αυτό. Το συζητάμε. Αλλά είναι δύσκολο πράγμα να δώσεις αυτού του είδους την τεχνολογία».
Την ίδια ώρα, η κατάσταση των αμερικανικών αποθεμάτων έγινε ακόμη πιο ανησυχητική.
Μετά από δημοσίευμα του Reuters ότι οι ΗΠΑ είχαν σχεδόν εξαντλήσει τα αποθέματα πυραύλων μεγάλης εμβέλειας εξαιτίας του πολέμου με το Ιράν, ο Trump επικεντρώθηκε στην αναπλήρωση των αμερικανικών αποθεμάτων.
Όταν ρωτήθηκε την Πέμπτη για τις εκκλήσεις του Zelenskyy για περισσότερους Patriot, η απάντησή του ήταν χαρακτηριστική:
«Κι εμείς θέλουμε πυραύλους». Η φράση αυτή αποτυπώνει το μέγεθος του προβλήματος.
Δεν υπάρχει μόνο έλλειψη στην Ουκρανία. Υπάρχει έλλειψη και στις ΗΠΑ.
Η γερμανική παραγωγή δεν προλαβαίνει
Η Ουκρανία έχει ήδη υπογράψει συμφωνία για την απόκτηση PAC-2 που κατασκευάζονται στη Γερμανία.
Όμως αυτοί οι αναχαιτιστές είναι απίθανο να φτάσουν στην Ουκρανία πριν από το επόμενο έτος.
Και ο χειμώνας είναι πολύ πιο κοντά. Έτσι δημιουργείται ένα τεράστιο χρονικό κενό:
η ρωσική επίθεση μπορεί να έρθει πριν από τους νέους πυραύλους.
Γι' αυτό το Κίεβο αναζητά διαθέσιμα αποθέματα στην Ευρώπη.
Μπροστά στην έλλειψη Patriot, το Κίεβο εξετάζει μια ακόμη πιο επιθετική προσέγγιση: να χτυπά τους ίδιους τους Ρώσους εκτοξευτές.
Ο Mykhailo Fedorov προειδοποίησε: «Οι Ρώσοι πρέπει να καταλάβουν ότι λίγα λεπτά μετά την εκτόξευση, ολόκληρη η ομάδα που εκτοξεύει τον πύραυλο πρέπει να πεθαίνει από τον βαλλιστικό μας πύραυλο».
Πρόκειται για μια δραματική μετατόπιση. Όσο λιγότερο αποτελεσματική γίνεται η αναχαίτιση, τόσο μεγαλύτερη είναι η πίεση να καταστραφεί η απειλή στην πηγή της.
Η Γερμανία έχει ήδη δώσει πολλά
Η Γερμανία παρέδωσε τρία Patriot από τα δικά της στρατιωτικά αποθέματα.
Στη συνέχεια εξασφάλισε ακόμη δύο μέσω συμφωνίας βάσει της οποίας οι ΗΠΑ θα αναπλήρωναν τη Bundeswehr.
Η Ολλανδία από την πλευρά της συγκέντρωσε τα εξαρτήματα για ένα ακόμη πλήρες σύστημα, συμπεριλαμβανομένων: πέντε εκτοξευτών, ενός ραντάρ και πυραύλων.
Όμως τα αποθέματα έχουν πλέον πιεστεί σοβαρά.
Οι κυβερνήσεις καλούνται να αποφασίσουν πόσο ακόμη μπορούν να δώσουν χωρίς να αφήσουν εκτεθειμένες τις ίδιες τους τις χώρες.
Σύμφωνα με ανώτατο αξιωματούχο που γνωρίζει τις συζητήσεις, το Κίεβο συνεχίζει αυτού του τύπου τις επαφές με τους συμμάχους.
«Φυσικά, οι Ουκρανοί διπλωμάτες εργάζονται με την Ισπανία, την Ελλάδα και όλους στον κόσμο που διαθέτουν PACs», δήλωσε.
Ο υπουργός Εξωτερικών της Ουκρανίας Andrii Sybiha περιέγραψε την κατάσταση με μία φράση:
«Πολεμάμε κυριολεκτικά για κάθε πύραυλο». Αυτό είναι το πραγματικό πρόβλημα.
Η Αθήνα, από την πλευρά της, βρίσκεται πλέον μπροστά σε μια από τις πιο δύσκολες αποφάσεις της αμυντικής πολιτικής της.
Εάν δώσει Patriot, θα ενισχύσει την Ουκρανία σε μια κρίσιμη στιγμή, αλλά θα πρέπει να αντιμετωπίσει το ζήτημα της αναπλήρωσης των δικών της αποθεμάτων και της διατήρησης επαρκούς εθνικής αεράμυνας.
Εάν δεν δώσει, θα βρεθεί απέναντι σε ακόμη μεγαλύτερη πίεση από τους Ευρωπαίους και Αμερικανούς συμμάχους της.
Και όλα αυτά συμβαίνουν την ώρα που η Τουρκία πιέζει και εμείς ως χώρα συμμετέχουμε σε έναν πόλεμο εναντίον ενός πατροπαράδοτου συμμάχου, της Ρωσίας, ευρισκόμενοι σταθερά στη λάθος πλευρά της Ιστορίας – κάτι το οποίο, με τον έναν ή τον άλλον τρόπο μπορεί να πληρώσουμε πολύ σκληρά.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου