ΣΥΓΚΛΟΝΙΣΤΙΚΗ ΑΠΟΚΑΛΥΨΗ: ΤΟ «ΙΣΡΑΗΛΙΝΟ» FDD ΟΔΗΓΗΣΕ ΤΙΣ ΗΠΑ ΣΕ ΠΟΛΕΜΟ ΜΕ ΙΡΑΝ – ΔΕΟΣ ΜΕ ΜΗΝΥΜΑ IRGC ΣΕ TRUMP: ΣΑΣ ΠΕΡΙΜΕΝΟΥΜΕ
Ο Trump υπονόμευσε ο ίδιος τη θέση του, ακολουθώντας τις πιο επιθετικές και ιδεολογικά φορτισμένες συμβουλές κύκλων στην Ουάσιγκτον, όπως το Foundation for Defense of Democracies (FDD)
Η σύγχρονη ιστορία των σχέσεων μεταξύ των ΗΠΑ και του Ιράν αποτελεί ένα από τα πιο χαρακτηριστικά παραδείγματα στρατηγικής αποτυχίας που επαναλαμβάνεται με σχεδόν εμμονικό τρόπο.
Στο επίκεντρο αυτής της αποτυχίας βρίσκεται η πολιτική αντίληψη ότι το Ιράν μπορεί να εξαναγκαστεί σε υποταγή μέσω πίεσης — οικονομικής, στρατιωτικής ή πολιτικής.
Η περίπτωση του Donald Trump αποτελεί ίσως το πιο χαρακτηριστικό και αποκαλυπτικό παράδειγμα αυτής της νοοτροπίας.
Αντί να κεφαλαιοποιήσει μια συγκυρία που του ήταν ευνοϊκή, ο Trump κατέληξε —για ακόμη μία φορά— να υπονομεύσει ο ίδιος τη θέση του, ακολουθώντας τις πιο επιθετικές και ιδεολογικά φορτισμένες συμβουλές κύκλων στην Ουάσιγκτον, όπως το Foundation for Defense of Democracies (FDD).
Το αποτέλεσμα δεν ήταν η στρατηγική επικράτηση, αλλά μια ακόμη αποτυχία που ανέδειξε τόσο την ανθεκτικότητα του Ιράν όσο και τα δομικά προβλήματα της αμερικανικής εξωτερικής πολιτικής.
Το Ιράν υπέβαλε πρόταση και περιμένει την απάντηση των ΗΠΑ - IRGC: Σας περιμένουμε
Το Ιράν, μέσω του Πακιστάν, υπέβαλε στις Ηνωμένες Πολιτείες το πλαίσιο της πρότασής του για οριστικό τερματισμό των εχθροπραξιών και πλέον αναμένει την απάντηση της Ουάσιγκτον, σύμφωνα με ανακοίνωση που εξέδωσε ο αναπληρωτής υπουργός Εξωτερικών του Ιράν, Kazem Gharibabadi.
«Το Ιράν, μέσω πακιστανικών διαύλων, διαβίβασε ένα σχέδιο συμφωνίας για τον οριστικό τερματισμό του πολέμου, και πλέον η πρωτοβουλία βρίσκεται στα χέρια των ΗΠΑ.
Η επιλογή μεταξύ διπλωματίας και συνέχισης της αντιπαράθεσης ανήκει στην Ουάσιγκτον», τόνισε ο Gharibabadi.
Ο αναπληρωτής υπουργός πρόσθεσε ότι η Τεχεράνη «είναι προετοιμασμένη για όλα τα πιθανά σενάρια» και «διατηρεί βαθιά δυσπιστία απέναντι στην αμερικανική πλευρά».
Ανάλογο μήνυμα αλλά με πιο επιθετική διάσταση έστειλαν οι Φρουροί της Επανάστασης (IRGC) στις ΗΠΑ και τον Αμερικανό πρόεδρο: Σας περιμένουμε.
Υπενθυμίζεται πως ο Trump δεν εμφανίστηκε ικανοποιημένος με την πρόταση του Ιράν, που μεταξύ άλλων περιλαμβάνει την άρση του ναυτικού αποκλεισμού, και έθεσε δύο επιλογές στην Τεχεράνη:
Συμφωνία ή αφανισμός.
Η χαμένη ευκαιρία - Όταν η Ουάσιγκτον είχε το πλεονέκτημα
Η εύθραυστη εκεχειρία που διαμορφώθηκε μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν προσέφερε μια σπάνια ευκαιρία.
Ο Trump είχε πετύχει τον βασικό του στόχο: την αποχώρηση από μια δαπανηρή σύγκρουση.
Το Ιράν, από την άλλη, είχε χάσει ένα σημαντικό διαπραγματευτικό χαρτί —την πίεση στις τιμές πετρελαίου.
Ωστόσο, αυτή η ασυμμετρία δεν αξιοποιήθηκε με στρατηγική ψυχραιμία.
Αντίθετα, ο Trump επέλεξε να ακούσει τις πιο επιθετικές φωνές στην Ουάσιγκτον, ιδιαίτερα από κύκλους όπως το Foundation for Defense of Democracies (FDD), οι οποίοι προωθούν διαχρονικά μια πολιτική «μέγιστης πίεσης».
Η απόφαση για αποκλεισμό του Περσικού Κόλπου παρουσιάστηκε ως «ασημένια σφαίρα» —μια μαγική λύση που θα λύγιζε το Ιράν.
Όμως, όπως αποδείχθηκε, αυτή η λογική ήταν περισσότερο ιδεολογική παρά ρεαλιστική.
Η πραγματικότητα διέψευσε τις προβλέψεις
Η θεωρία πίσω από τον αποκλεισμό ήταν απλή: αν διακοπούν οι εξαγωγές πετρελαίου του Ιράν, η οικονομία του θα καταρρεύσει.
Όμως η πραγματικότητα διέψευσε αυτές τις προβλέψεις.
Το Ιράν συνέχισε να φορτώνει πετρέλαιο στο νησί Kharg, δεν υπήρξε κρίση αποθήκευσης ενώ η οικονομία δεν κατέρρευσε
Αντίθετα, οι συνέπειες ήταν παγκόσμιες —και κυρίως αρνητικές για τη Δύση.
Οι τιμές πετρελαίου αυξήθηκαν.
Δημιουργήθηκαν πιέσεις στις αγορές ενώ ενισχύθηκε η ενεργειακή αβεβαιότητα
Ο αποκλεισμός, αντί να αποδυναμώσει το Ιράν, ενίσχυσε τη διαπραγματευτική του θέση.
Το Ιράν απέδειξε ότι μπορεί να λειτουργεί υπό πίεση, ενώ οι ΗΠΑ φάνηκαν ανίκανες να ελέγξουν τις παρενέργειες της πολιτικής τους.
Η ψευδαίσθηση με τις 4 «ασημένιες σφαίρες»
Η περίπτωση Trump δεν είναι μοναδική.
Αντιπροσωπεύει μια βαθύτερη παθολογία της αμερικανικής στρατηγικής: την πεποίθηση ότι υπάρχει πάντα μια «τελική λύση» που θα επιβάλει την κυριαρχία των ΗΠΑ χωρίς συμβιβασμούς.
Αυτή η λογική εκδηλώθηκε σε διάφορες μορφές:
1. Η απειλή στρατιωτικής ισχύος
Ο Trump πίστευε ότι οι απειλές θα οδηγούσαν το Ιράν σε υποχώρηση.
Το Ιράν, όμως, απάντησε με σαφήνεια: κάθε επίθεση θα οδηγούσε σε γενικευμένο πόλεμο.
2. Η στρατιωτική κλιμάκωση
Η συγκέντρωση δυνάμεων δεν οδήγησε σε «καθοριστική νίκη».
Αντίθετα, αύξησε τον κίνδυνο σύγκρουσης χωρίς αποτέλεσμα.
3. Η ιδέα εξόντωσης ηγεσίας
Η σκέψη για δολοφονία του Ali Khamenei παρουσιάστηκε ως λύση.
Όμως τέτοιες ενέργειες δεν οδηγούν σε σταθερότητα —αντιθέτως, προκαλούν χάος.
4. Οι βομβαρδισμοί υποδομών
Η καταστροφή πολιτικών στόχων δεν έφερε στρατηγικό αποτέλεσμα.
Αντίθετα, ενίσχυσε την εσωτερική συνοχή του Ιράν.
Ποιο είναι ο διαβόητο Foundation for Defense of Democracies (FDD)
Το FDD, που οδήγησε τον Trump σε πόλεμο με το Ιράν είναι ένα από τα πιο επιδραστικά think tanks στις Ηνωμένες Πολιτείες, ιδιαίτερα σε θέματα εξωτερικής πολιτικής και ασφάλειας.
Ιδρύθηκε στην Ουάσιγκτον το 2001 μετά τις επιθέσεις της 11ης Σεπτεμβρίου και έχει ως κύριο αντικείμενο την εθνική ασφάλεια, τον πόλεμο κατά της τρομοκρατίας, τις κυρώσεις και ζητήματα Μέσης Ανατολής. αντιτρομοκρατία, κυρώσεις, πολιτική Μέσης Ανατολής
Θεωρείται «σκληροπυρηνικό» (hawkish), με έμφαση σε πολιτικές πίεσης και αποτροπής
Το FDD έχει διαδραματίσει σημαντικό ρόλο στη διαμόρφωση της πολιτικής των ΗΠΑ απέναντι στο Ιράν, όπως φαίνεται από την τελευταία πολεμική περιπέτεια, αποκαλύπτει το Responsible Statecraft.
Υποστηρίζει αυστηρές οικονομικές κυρώσεις, προωθεί πολιτικές μέγιστης πίεσης ενώ συχνά αντιτίθεται σε διπλωματικές συμφωνίες που θεωρεί «υποχωρητικές».
Διατηρεί στενές σχέσεις με κύκλους εξουσίας στην Ουάσιγκτον και την ισραηλινή ηγεσία, παρέχει συμβουλές και αναλύσεις σε κυβερνητικούς αξιωματούχους.
Μέλη ή συνεργάτες του έχουν κατά καιρούς ενταχθεί σε κυβερνήσεις.
Το FDD δεν είναι απλώς ένας οργανισμός αναλύσεων — λειτουργεί συχνά ως ιδεολογικός καταλύτης πολιτικών αποφάσεων, ιδιαίτερα σε περιόδους κρίσης.
Η προώθηση της «ασημένιας σφαίρας» ως λύσης στο ζήτημα του Ιράν αντικατοπτρίζει μια ευρύτερη φιλοσοφία: ότι η πίεση και η κλιμάκωση μπορούν να υποκαταστήσουν τη διπλωματία.
Αυτός ακριβώς ο τρόπος σκέψης βρίσκεται στο επίκεντρο της κριτικής που αναπτύσσεται γύρω από τον ρόλο του FDD στη σχέση ΗΠΑ–Ιράν.
Πώς σχετίζεται το FDD με το Ισραήλ
Το FDD υποστηρίζει σταθερά πολιτικές που ευθυγραμμίζονται με τα στρατηγικά συμφέροντα του Ισραήλ
Πολλοί αναλυτές και συνεργάτες του FDD έχουν στενές σχέσεις με φιλοϊσραηλινά δίκτυα στην Ουάσιγκτον, συμμετέχουν σε οργανισμούς που προωθούν τη στρατηγική συνεργασία ΗΠΑ–Ισραήλ ενώ υποστηρίζουν ενεργά πολιτικές που ενισχύουν τη θέση του Tel Aviv στην περιοχή
Το FDD έχει επηρεάσει αποφάσεις των ΗΠΑ που ήταν ευνοϊκές για το Ισραήλ, όπως:
• Η πολιτική «μέγιστης πίεσης» κατά του Ιράν
• Η αποχώρηση από διεθνείς συμφωνίες με την Τεχεράνη
• Η ενίσχυση στρατιωτικής παρουσίας στη Μέση Ανατολή
Λειτουργεί ως ισχυρός διαμορφωτής πολιτικής που συχνά προωθεί θέσεις συμβατές με τα συμφέροντα του Ισραήλ.
Με απλά λόγια: σκέφτεται και προτείνει πολιτικές που πάντα εξυπηρετούν το Ισραήλ.
Κεντρικά πρόσωπα και δίκτυα επιρροής του FDD
1. Mark Dubowitz
Ο Dubowitz είναι από τις πιο ισχυρές φωνές στις Ηνωμένες Πολιτείες για το θέμα του Ιράν.
Έχει πρωταγωνιστήσει στη διαμόρφωση της πολιτικής κυρώσεων κατά του Ιράν.
Υποστήριξε έντονα την αποχώρηση των ΗΠΑ από τη συμφωνία για τα πυρηνικά (JCPOA).
Προωθεί τη στρατηγική «maximum pressure», που ταυτίζεται με τη γραμμή του Ισραήλ.
Πολλές από τις θέσεις του είναι σχεδόν ταυτόσημες με τις ανησυχίες ασφαλείας του Ισραήλ για το Ιράν.
2. Jonathan Schanzer
Ειδικός στη Μέση Ανατολή και πρώην αξιωματούχος του υπουργείου Οικονομικών των ΗΠΑ.
Έχει επικεντρωθεί σε θέματα χρηματοδότησης οργανώσεων που το Ισραήλ θεωρεί απειλές .
Υποστηρίζει σκληρή γραμμή απέναντι σε περιφερειακούς συμμάχους του Ιράν.
Συχνά εμφανίζεται σε αμερικανικά ΜΜΕ με θέσεις υπέρ της ενίσχυσης της ισραηλινής ασφάλειας
3. Clifford May
Ιδρυτής του FDD και πρώην δημοσιογράφος.
Έχει εκφράσει ανοιχτά φιλοϊσραηλινές θέσεις.
Θεωρεί το Ιράν τη μεγαλύτερη απειλή για τη σταθερότητα της Μέσης Ανατολής .
Υποστηρίζει στενή στρατηγική σύμπλευση ΗΠΑ–Ισραήλ.
Το Ιράν ως παράδειγμα στρατηγικής ανθεκτικότητας
Σε αντίθεση με την αμερικανική προσέγγιση, το Ιράν επέδειξε μια διαφορετική στρατηγική φιλοσοφία:
Το Ιράν δεν αντέδρασε σπασμωδικά.
Διατήρησε την ψυχραιμία του και απέφυγε παγίδες κλιμάκωσης.
Παρά τις κυρώσεις, ανέπτυξε εναλλακτικά δίκτυα εμπορίου και οικονομικής δραστηριότητας.
Ο έλεγχος των Στενών του Hormuz παραμένει καθοριστικός. Το Ιράν δεν χρειάζεται να τα «κατακτήσει» — ήδη τα ελέγχει.
Οι εξωτερικές πιέσεις ενίσχυσαν την εθνική ενότητα αντί να την αποδυναμώσουν.
Η αποτυχία της αμερικανικής προσέγγισης
Η πολιτική των ΗΠΑ απέναντι στο Ιράν χαρακτηρίζεται από έλλειψη στρατηγικής συνέπειας, υπερεκτίμηση της ισχύος της πίεσης και υποτίμηση της ανθεκτικότητας του αντιπάλου
Ο Trump, αντί να αξιοποιήσει τη διπλωματία, επέλεξε την κλιμάκωση.
Το αποτέλεσμα ήταν να χαθεί μια ευκαιρία για σταθεροποίηση.
Παγκόσμιες συνέπειες
Η αποτυχία της αμερικανικής πολιτικής δεν περιορίζεται στη διμερή σχέση με το Ιράν. Έχει ευρύτερες επιπτώσεις:
• Αύξηση τιμών ενέργειας
• Αστάθεια στις αγορές
• Κίνδυνος επισιτιστικών κρίσεων
Ακόμη και αμερικανικοί παράγοντες προειδοποιούν για τις συνέπειες.
Η πολιτική πίεσης μετατρέπεται σε παγκόσμιο πρόβλημα.
Η ανάγκη για ρεαλισμό
Η περίπτωση αυτή αναδεικνύει ένα κρίσιμο δίδαγμα:
Η ισχύς δεν αρκεί χωρίς στρατηγική.
Το Ιράν, παρά τους περιορισμούς του, κατάφερε να αντέξει πιέσεις, να διατηρήσει κυριαρχία και να ενισχύσει τη θέση του
Οι ΗΠΑ, αντίθετα, απέδειξαν ότι η υπερβολική αυτοπεποίθηση οδηγεί σε λάθη, η ιδεολογία μπορεί να υποκαταστήσει την ανάλυση ενώ η κλιμάκωση δεν εγγυάται αποτέλεσμα
Στρατηγική αποτυχία των ΗΠΑ
Η πολιτική του Donald Trump απέναντι στο Ιράν αποτελεί χαρακτηριστικό παράδειγμα στρατηγικής αποτυχίας.
Αντί να αξιοποιήσει μια ευνοϊκή συγκυρία, επέλεξε την κλιμάκωση, οδηγώντας σε απώλεια πλεονεκτήματος.
Το Ιράν, από την άλλη, ανέδειξε μια διαφορετική προσέγγιση — βασισμένη στην υπομονή, την ανθεκτικότητα και τον ρεαλισμό.
Σε έναν κόσμο όπου η ισχύς συχνά συγχέεται με την αποτελεσματικότητα, η περίπτωση αυτή δείχνει ότι η στρατηγική ωριμότητα μπορεί να υπερισχύσει.
Η ιστορία αυτή δεν είναι απλώς μια σύγκρουση δύο χωρών.
Είναι ένα μάθημα για το πώς η υπερβολική πίστη στη δύναμη μπορεί να οδηγήσει σε αποτυχία —και πώς η ψυχραιμία μπορεί να μετατραπεί σε πλεονέκτημα.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου